Daha ilkokul sıralarındayken izlemiş olduğum bir film tüm hayatımı alt üst etmişti. "Geleceğe Dönüş" isimli o filmi izleyenler bilirler, çılgın bir bilim adamı yaptığı zaman makinesi ile zaman içinde yolculuk ediyor, tabi bu yolculukların birinde de geleceğe gitmeyi de ihmal etmiyordu. Geleceği ziyaret ettiği tarih 2002 idi. O tarihte, film içerisinde uçan arabalar ve daha birçok aklımı başımdan alan mekanik tasarım harikası alet vardı. Şu an, içinde bulunduğumuz zaman 2007 yılının son yarısı, fakat filmdeki uçan arabalardan eser yok. Yalnızca, geçmiş aylardan birinde böyle bir fikrin ar-ge aşamasında olduğunu okumuştum.

Belki şu an uçan arabalar ile işimize ya da okulumuza gidip gelemiyoruz ama hayatımızda uçan arabaları aratmayacak birkaç önemli gelişme oldu:

• Bilişim Teknolojileri (BT)
• İnternet Teknolojileri (İT)

İşte tüm bu gelişmeler bence uçan arabalara eşdeğer gelişmelerdir.

Tabi tüm bu gelişmelerin hayatımıza girmesi ile birlikte bilgisayar kullanıcıları da beklentilerini ulu orta dile getirmeye başladı. Herkes hayalindeki işletim sistemini sorar oldu. Peki, ya bana sorulacak olsa bu soru?

Cevabım hazır bile: "Hayalimdeki işletim sisteminin istediğim yerinde istediğim değişikliği yapabilmeliyim". Tabi bu hayalimin gerçekleşmesi içinse işletim sisteminin belirli bir sıfata sahip olması gerekir. İşte sıklıkla karşımıza çıkan bu sıfat Açık Kaynak Kodu'dur. (Open Source)

Temelinde Richard Stallman ve ekibinin başlatmış olduğu "GNU" felsefesi yatan Açık Kaynak Kodu ile ilgili daha geniş bilgiye www.gnu.org sitesinden ulaşabilirsiniz.

Ne ola ki bu özgür yazılım? Açık Kaynak Kodu'nu anlatıp Özgür Yazılım'dan (Free Software) bahsetmemek olmaz. Bu iki kavram bir nevi birbirinin tamamlayıcısıdır. Belki yazılım tekeline karşı savaş yöntemleri farklı olabilir ama temelde savundukları düşünceler aynıdır.

Bilgisayar dünyasına dört adet olmazsa olmaz altın kural ile giren Özgür Yazılım, her türlü amaç için programı çalıştırma, kaynak koduna erişme ve gereksinimlerimiz doğrultusunda geliştirme hakkı tanıyor.

Yalnız dikkat: Özgür Yazılım'ın İngilizce karşılığı Free Software şeklindedir. Buradaki "free" kelimesi hem bedava hem özgür anlamına gelir. Maalesef daha önce yerelleştirme çalışması yapan kişilerin önemsememesi yüzünden midir bilinmez, Türkiye'de "free" kelimesi doğrudan bedava olarak algılanmaktadır. Lütfen bu ayrımı iyi anlayalım.

Bir yazılım ücretli olabilir ama aynı anda Özgür Yazılım'ın gerektirdiği tüm şartları da yerine getirebilir.

Ülkemizde durum nedir? Vakıf ve devlet üniversiteleri Linux furyasına kendilerini kaptırmış ve bu fırtınada kendilerine bir yer edinmiş durumdadırlar. Bu kurumlara her yıl düzenledikleri "Özgür Yazılım Günleri" ile Bilgi Üniversitesi örnek gösterilebilir. Bunun dışında Türk Silahlı Kuvvetleri altyapılarını Linux sistemler ile değiştirmektedir. Ayrıca Türkiye, TÜBİTAK bünyesindeki Pardus Linux Projesi ile, "Ben de kendi sistemimi geliştiriyorum" diyen ülkeler arasında yerini almıştır.

Çoğu olay tarihi değiştirme etkisine sahip değildir. Fakat ilk etkileri görülmeye başlanan Linux İşletim Sistemi, bu başarıya ulaşacaktır. Gelecek planlarınızı yaparken Linux İşletim sistemini hesaba katmayı ihmal etmeyin.

Ecevit BIKTIM
PC Magazine Genel Yayın Yönetmeni

 
Not: PC Magazine Eylül 2007 sayısından alınmıştır.