Adobe Flash diğer işletim sistemlerinde olduğu gibi GNU/Linux masaüstlerinde de çok popüler. Bununla birlikte çoğu kişi de bazı durumlarda çöken tarayıcı eklentisi, yüksek bellek/işlemci kullanımı ve bunlardan daha önemlisi kapalı kaynak olması gibi nedenlerle Adobe ürünlerini pek sevmiyor.

Bugüne kadar özgür yazılım topluluğunda özgür bir Flash oynatıcı geliştirmek için çeşitli denemeler oldu. Bunun için kapalı kaynak oynatıcı üzerinde ters mühendislik ve Adobe'un yayınladığı SWF belirtimlerinden yararlanma gibi yollar izlendi. Özgür Flash oynatıcılar arasında en popüler olanları SWFdec ve FSF'nin desteklediği Gnash isimli projelerdir. Şimdiyse dikkat çeken yeni bir özgür Flash oynatıcı beta seviyesine ulaştı.

Alessandro PIGNOTTI geçtiğimiz yıl boyunca sadece Adobe'un yayınlamış olduğu SWF belirtimlerinden yararlanarak hiçbir ters mühendislik yöntemi içermeyen Lightspark isminde özgür bir Flash oynatıcı yazmak için uğraştı ve geçtiğimiz birkaç ay itibariyle bu uygulamayı beta seviyesine getirmeyi başardı. Lightspark, OpenGL temelli tarama, hemen hemen tam sayılabilecek ActionScript 3.0 desteği, Mozilla uyumlu bir eklenti sunması gibi özellikleriyle dikkat çekiyor.

Lightspark'ta OpenGL taraması X-Video üzerinden gerçekleştiriliyor, bu sayede tüm Flash kaplama ve dönüştürme efektlerine destek verilebilecek. ActionScript 3.0 desteğiyse bir yorumlayıcı ve LLVM'den yararlanan JIT motoruyla sağlanıyor.

Hızla Gelişimi Sürüyor

Lightspark Haziran ayında çıkan 0.4.2 RC2 sürümüyle YouTube'deki H.264 Flash videolarıyla uyumlu hale geldi. SSE2 temelli video paketleyicisindeki iyileştirmeler daha hızlı video sunumları gerçekleştirilmesini sağladı. PulseAudio kullanan ses desteği de eklenen önemli özelliklerden biriydi.

Geçtiğimiz günlerde yayınlanan 0.4.2 sürümüyse projenin hızla gelişimini sürdürdüğünü gösterdi. Lightspark bu sürümünün ana özellikleriyse fontconfig ile yazı tipi seçimi, YouTube videolarıyla daha uyumlu yapı, ses ve görüntünün eş zamanlı olması, Google Chrome/Chromium eklenti desteği ve Mozilla Firefox Out-Of-Process eklenti desteği sayılabilir.

Lightspark hakkında gelişmeleri yakından izlemek için geliştiricisinin günlüğünü takip edebilirsiniz. Umarız şu an erken geliştirme döneminde olan Lightspark bu hızlı gelişimini sürdürür, daha fazla geliştirici ve katkıcı kazanarak masaüstü için her sitede çalışan özgür bir Flash oynatıcı özleminini sona erdir.


Kaynaklar: Phoronix (1, 2, 3)

İyi haber diye işte buna denilir. :) Umarım kısa sürede büyük yol kateder ve Linux sistemler ile genelde uyum sorunu olan Adobe Flash Player'ın yerine geçer.

Pisi paketini bekleriz...

Kısa kısa:

• Uygulamanın paketlenmesi için istek yapıldı bir süre önce, önemli bağımlılıklarından biri olan LLVM, Fatih AŞICI tarafından paketleniyor şu an.
• Yol haritası 0.4.3 için doğrudan desteklenmeyen Flash klipleri için Gnash kullanma, giriş katmanının daha hızlı taranması ve 0.5.0 için tam bir YouTube desteği özelliklerinin eklenmesi maddelerini içeriyor...
• Tüm özgür yazılım projelerinde olduğu gibi her türlü katkıya açık bir proje, nasıl yardımcı olabileceğinizi öğrenmek e-posta listelerine veya IRC kanalına bakabilirsiniz.

Pardus'ta  kullanmak dileğiyle...

Paketi yapilirsa hemen gecis yapacagim.

Özgür olduğu için Amerika tabanlı ubuntuda yerini alır herhalde. yasaalar izin vermediğinden flash yüklü gelmiyor.

Depolarımızdaki GCC sürümünün 4.4 değil de 4.3 olmasından ötürü kuramadım :D

güzel haber.. umarım bir gün oynatıcılar gibi flash düzenleyicilerin de geliştirilme haberlerini duyarız...

İmkanınız varsa lütfen Gnash projesine yardım edin.

Lightspark tarafındaki gelişmelerse:

• 0.4.2.2 - Gnash desteği geldi.
• 0.4.2.3 - Kararlılık problemleri için düzeltmeler.